Kinderen

Welke afspraken moet ik maken ten aanzien van mijn kinderen?
1. Ouderschapsplan
Per 1 maart 2009 is de Wet bevordering voortgezet ouderschap en zorgvuldige scheiding in werking getreden.

Bij echtscheiding, beëindiging van een geregistreerd partnerschap of scheiding van tafel en bed zijn ouders verplicht afspraken vast te stellen over hun kinderen in een zogeheten ouderschapsplan. Deze verplichting geldt ook voor samenwonende ouders die gezamenlijk het gezag over hun kinderen uitoefenen.

Het ouderschapsplan dient de volgende punten te omvatten:
1. de wijze waarop de echtgenoten de zogenaamde zorg- en opvoedingstaken verdelen
2. de wijze waarop de echtgenoten elkaar informatie verschaffen en raadplegen omtrent gewichtige aangelegenheden met betrekking tot de persoon en het vermogen van de minderjarige kinderen
3. de kosten van verzorging en opvoeding van de minderjarige kinderen.

Ouderlijk gezag

Wat zijn mijn rechten en plichten na de echtscheiding?

Hoofdregel is dat na echtscheiding de beide ouders gezamenlijk het ouderlijk gezag behouden. Slechts in het belang van het kind kan worden bepaald dat het ouderlijk gezag aan één van de ouders toekomt. Hiervoor moet wel een uitdrukkelijk verzoek bij de rechtbank worden ingediend.

Mijn kind is ouder dan 12 jaar. Mag hij/zij zelf beslissen?

Kinderen ouder dan 12 jaar krijgen de gelegenheid om hun mening aan de rechtbank kenbaar te maken over de afspraak over het ouderlijk gezag en de omgangsregeling. Kinderen van 12 tot 18 jaar worden opgeroepen door de rechtbank of krijgen de gelegenheid om zich schriftelijk te uiten. Het is een misvatting dat de rechter de wens van de minderjarige volgt.

Wat is co-ouderschap?

Co-ouderschap gaat een stuk verder dan gezamenlijk gezag. Co-ouderschap betekent voor beide ouders betrokkenheid bij het dagelijks leven van de kinderen. Zij moeten compromissen kunnen sluiten over zaken zoals verdeling van tijd, kosten, schoolkeuze, operaties, vakanties enz. In het geval van co-ouderschap dienen de ouders op een goede wijze met betrekking tot de kinderen te kunnen communiceren. Bij co-ouderschap worden de kosten in beginsel over beide ouders verdeeld.

Erkenning/ontkenning en gerechtelijke vaststelling vaderschap

Erkenning

Een man die niet getrouwd is met de moeder van een kind kan toch officieel het vaderschap van het kind op zich nemen. Dit wordt het erkennen van een kind genoemd. Het kind kan ook al erkend worden voordat het is geboren. Bij de erkenning kan naamskeuze van het kind worden gedaan.
Door erkenning van het kind ontstaat voor de ongehuwde vader niet van rechtswege ouderlijk gezag over het kind. Ook kan een kind door erkenning niet de Nederlandse nationaliteit van de vader krijgen.

Gerechtelijke vaststelling van vaderschap
Wanneer de vader een kind niet wil erkennen dan kan de rechter in bepaalde gevallen het vaderschap van de man vaststellen. Dit wordt de gerechtelijke vaststelling van het vaderschap genoemd. Zo mogelijk zal met een DNA-onderzoek aangetoond moeten worden dat de man inderdaad de vader is. Werkt de man niet mee aan een dergelijk onderzoek dan kan de rechtbank daaraan haar eigen conclusies verbinden. Na het uitspreken van de gerechtelijke vaststelling is sprake van een vader in juridische zin. De belangrijkste gevolgen liggen op het gebied van het erfrecht en op het gebied van levensonderhoud.

Ontkenning van vaderschap tijdens het huwelijk
Een moeder en een kind hebben de mogelijkheid om te ontkennen dat de man waarmee moeder getrouwd is de vader is van het kind. De enige grond voor de ontkenning van het vaderschap is het feit dat de man niet de biologische vader is van het kind.

Kinderbeschermingsmaatregelen:

ondertoezichtstelling
uithuisplaatsing

Om de ontwikkeling van een kind veilig te stellen kan de rechter een zogenoemde maatregel van kinderbescherming opleggen. Dit kan alleen als duidelijk is dat jeugdzorg in het vrijwillige kader niet mogelijk is. Tevens dienen de rechten van de minderjarige in ernstige mate bedreigd/geschonden.

De minst vergaande en meest voorkomende maatregel van kinderbescherming is de ondertoezichtstelling. De kinderrechter kan een ondertoezichtstelling uitspreken om hulp en steun te verlenen aan ouders en kinderen om de band tussen de ouders en de kinderen te herstellen en om een betere opvoedingssituatie te creëren. De ouders houden weliswaar het gezag over het kind maar zij moeten over belangrijke beslissingen overleggen met de gezinsvoogdij-instelling. De ondertoezichtstelling wordt meestal voor een jaar uitgesproken. Verlenging is mogelijk.

Als de minderjarige niet thuis kan blijven wonen vraagt de gezinsvoogd aan de kinderrechter een machtiging om het kind tijdelijk uit huis te plaatsen.

Zowel voor een ondertoezichtstelling als ook voor een uithuisplaatsing moet de kinderrechter beslissen. De ouders hebben altijd de gelegenheid om hun mening kenbaar te maken.

Ontheffing/ontzetting ouderlijk gezag

Alleen in het geval dat vastgesteld wordt dat ouders ongeschikt of onmachtig zijn om hun plicht te vervullen hun kind te verzorgen kan de rechter de ouders uit het ouderlijk gezag ontheffen. In het geval ouders het kind heel ernstig verwaarlozen of hun ouderschap misbruiken kan de rechter hen zelfs uit het ouderlijk gezag ontzetten.

Ook voor het ontzetten uit de ouderlijke macht c.q. het ontheffen uit de ouderlijke macht is een beslissing van de kinderrechter nodig en kunnen de ouders hun visie kenbaar maken in een mondelinge procedure.

Adoptie/stiefouderadoptie

Adoptie wordt op verzoek van twee personen tezamen of door één persoon uitgesproken door de rechtbank. Wanneer twee personen tezamen om adoptie verzoeken moeten zij ten minste drie aaneengesloten jaren onmiddellijk voorafgaand aan de indiening van het verzoek met elkaar hebben samengeleefd. Daarnaast zijn er nog een aantal andere voorwaarden voor adoptie. Zo moet de minderjarige minstens één jaar bij de adoptiefouders hebben gewoond.

Grootouders einde van kant 1 van het bandje